10
Listopad
2006
04:07

dziennik 2006-11-10 04:07:00

 

NAJWIĘKSZYM SKARBEM CZŁOWIEKA JEST POWŚCIAGLIWY JĘZYK, A NAJWIĘKSZA PRZYJEMNOŚC TO POSŁUGIWANIE SIĘ NIM Z UMIAREM. Heraklit

Zapisuję cytat z filozofa z wielką obawą, bo wczoraj skończyłam dzień dwugodzinnym wywiadem do Radia Kolor gdzie gadałam , gadałam , gadałam …niepohamowanie.

Wczoraj także, pewien znany pan (już mówię jak politycy ostatnio-paranoja), pewien znany pan, jak się okazało wielki narodowy patriota, powiedział do mnie – otwiera pani dużą scenę, zaczyna pani Czechowem , to niezbyt patriotyczne! Zatkało mnie. Co to z paranoja dookoła! Czy wszystko już zwariowało? Dziś w Warszawie odsłonięcie pomnika Romana Dmowskiego. Cudnie. Mam nadzieję że będą demonstracje protestacyjne, bo inaczej zwątpię.

 

Roman Dmowski …w 1922 został honorowym prezesem Młodzieży Wszechpolskiej. W odpowiedzi na Przewrót majowy, w grudniu 1926 założył Obóz Wielkiej Polski, a następnie w 1928 Stronnictwo Narodowe. Patron i Filister honoris causa Korporacji Studentów Uniwerytetu Poznańskiego Baltia.

Dmowski był publicystą politycznym i twórcą podstaw ideologii narodowej w Polsce. Znał aż 9 języków obcych. Cieszył się dużym autorytetem wśród znacznej części społeczeństwa. Jego najsłynniejsze publikacje to m.in.: „Myśli nowoczesnego Polaka” (1903), „Niemcy, Rosja i kwestia polska” (1908), „Polityka polska i odbudowanie państwa” (1925), „Przewrót” (1934). W nich przedstawiał własną wizję patriotyzmu opartego na narodowych interesach i realizmie politycznym. Piętnował wady polskie takie jak bierność, lenistwo, niezdolność do pracy zbiorowej czy niezdyscyplinowanie. Ponadto w swojej publikacji Kościół, naród i państwo (1928) podkreślił znaczącą rolę jaką odgrywa dla narodu polskiego wiara katolicka i Kościół. Stąd powstała idea Polski jako „katolickiego państwa narodu polskiego”.

W swoich wypowiedziach często zwracał uwagę na zagrożenie jakie dla kultury i rozwoju Polski stanowią czynniki obce. Szczególnie podkreślał tu rolę mniejszości żydowskiej, która według niego miała negatywny wpływ na polską rzeczywistość społeczno-gospodarczą. Twierdził, że grupa ta dominuje w sferach gospodarczych i utrudnia rozwój polskiej przedsiębiorczości. Uważał również, że przyjmowała postawę obojętną, a czasami nawet wrogą w czasach zaborów i wojny wobec sprawy polskiej. Z tego powodu często zarzuca mu się antysemityzm.

(Dmowski nigdy się nie ożenił. Sam podkreślał, że mogło to mu tylko przeszkadzać w prowadzeniu działalności politycznej. Jednak w opinii większości biografów jednym z powodów była nieodwzajemniona miłość do Marii Juszkiewiczowej, późniejszej żony Józefa Piłsudskiego, choć według Romana Giertycha, Dmowski miał zwierzyć się jego dziadkowi Jędrzejowi Giertychowi, że miał z nią romans.[3]

źródło – Wikipedia)

Dobrego patriotycznego dnia. Ja będę patriotką na próbie Czechowa i Becketta.

Dołączam projekt zajęć licealnych – scenariusz lekcji zaproponowanej przez portal INTERKLASA. Reszta na stronie http://eduseek.interklasa.pl/artykuly/artykul/ida/1924/

Temat: Roman Dmowski i Józef Piłsudski w dziejach państwa polskiego
– sukcesy i porażki

Poziom: III kl. LO
Autor: Teresa Polenceusz

Temat do zrealizowania po omówieniu okresu II Rzeczypospolitej w liceum ogólnokształcącym. Lekcja ma służyć prezentacji wybitnych jednostek oraz określeniu ich roli w dziejach narodu i państwa.
Na realizację tematu należy przeznaczyć dwie jednostki lekcyjne.

Metoda:
– praca w grupach zadaniowych,
– dyskusja punktowana.

Środki dydaktyczne:

  1. regulamin obrad (materiał pomocniczy nr 1),
  2. arkusz porównawczy (materiał pomocniczy nr 2),
  3. arkusz oceny (materiał pomocniczy nr 3),
  4. portrety Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
  5. plakaty, hasła, cytaty,
  6. podręczniki, lektura uzupełniająca do wyboru:
    J. Faryś, „Piłsudski i piłsudczycy. Z dziejów koncepcji polityczno-ustrojowej 1918–1939”,
    Szczecin 1991,
    J. Krasuski, „Między wojnami. Polityka zagraniczna II Rzeczypospolitej”, Warszawa 1985,
    P. Łosowski, „Polska w Europie i świecie 1918–1939”, Warszawa 1990,
    J. Pajewski, „Budowa II Rzeczpospolitej 1918–1926”, Kraków 1995,
    A. Garlicki, „Józef Piłsudski”, Warszawa 1990,
    A. Garlicki, „Pod rządami Marszałka”, Warszawa 1994,
    W. Suleja, „Józef Piłsudski”, Wrocław 1995,
    D. i T. Nałęcz, „Józef Piłsudski – legendy i fakty”, Warszawa 1986,
    A. Micewski, „Roman Dmowski”, Warszawa 1971,
    R. Wapiński, „Roman Dmowski”, Lublin 1988,
    K. Kawalec, „Roman Dmowski”, Warszawa 1996,
    B. Urbankowski, opr. J. Piłsudski, „Myśli, mowy i rozkazy”, Warszawa 1989.


Cele
Po lekcji uczeń powinien:
  1. poprawnie definiować pojęcia: polityk, walka zbrojna, walka dyplomatyczna, suwerenność, niepodległość, patriotyzm, mąż stanu,
  2. rozpoznawać różne postawy i działania Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego oraz związki z ich programami,
  3. określić podobieństwa i różnice w działalności Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
  4. wskazać na podstawie działalności obu polityków stopień realizacji proponowanej przez nich wizji państwa polskiego w okresie międzywojennym,
  5. ocenić rolę wybitnych jednostek na podstawie działalności Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
  6. posiąść umiejętność dyskutowania i przekonywania do własnych poglądów.


Czynności przygotowawcze do lekcji.
  1. Na tydzień przed lekcją zapoznaj uczniów z tematem.
  2. Zaproponuj uczniom udział w debacie z udziałem 2 grup (od 5 do 7 osób), które zaprezentują informacje na temat Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego wg następujących zagadnień:
      • informacja o życiu i działalności Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
      • wizja państwa w poglądach Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
      • udział w tworzeniu niepodległego państwa polskiego,
      • Roman Dmowski i Józef Piłsudski w świadomości współczesnych Polaków.
      Uczniowie, przygotowując się do lekcji, powinni wykorzystać wiedzę uzyskaną w czasie omawiania okresu międzywojennego oraz zapoznać się z wybraną lekturą.

  3. Zaproponuj również przygotowanie plakatów, ulotek, haseł, które wzbogacą dyskusję.
  4. Powołaj trzech sekretarzy, których zadaniem będzie dokonanie oceny biorących udział w dyskusji. Zaproponuj kształt karty oceny (materiał pomocniczy nr 3).
  5. Przedstaw zasady, które będą uwzględnione w regulaminie obrad. Regulamin może być opracowany z udziałem nauczyciela i sekretarzy (materiał pomocniczy nr 1).


Przebieg lekcji.
Przygotuj salę do lekcji:
  • Umieść portrety obu polityków w widocznym miejscu.
  • Poproś uczniów o zajęcie właściwych dla nich miejsc.
  • Uczniowie biorący udział w dyskusji siedzą naprzeciw siebie.
  • Sekretarze dokonujący oceny (materiał pomocniczy nr 3) zajmują miejsce przy oddzielnym stole. Każdy sekretarz wypełnia oddzielny arkusz, a następnie sumuje się punkty.
  • Uczniowie niebiorący udziału w dyskusji stanowią publiczność.


I. Wprowadzenie.
  1. Dokonaj krótkiego wprowadzenia do tematu.
  2. Zapisz temat na tablicy: Roman Dmowski i Józef Piłsudski w dziejach państwa polskiego – sukcesy i porażki.
  3. Podaj i zapisz zagadnienia na tablicy:
    1. informacja o życiu i działalności Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
    2. wizja państwa w poglądach Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego,
    3. udział w tworzeniu niepodległego państwa polskiego,
    4. Roman Dmowski i Józef Piłsudski w świadomości współczesnych Polaków.
  4. Przedstaw przygotowany wcześniej regulamin obrad i zaproponuj jego przyjęcie (materiał pomocniczy nr1 ). Regulamin umieść w widocznym miejscu.
  5. Uczniom stanowiącym publiczność rozdaj arkusze porównawcze (materiał pomocniczy nr 2) i wyjaśnij sposób sporządzenia zapisu.


II. Rozwinięcie.
  1. Poddaj pod dyskusję problem „Mąż stanu – Roman Dmowski czy Józef Piłsudski”, zapisując go na tablicy.
  2. Wyjaśnij pojęcie męża stanu. Zapytaj o rozumienie tego pojęcia przez uczniów, a następnie odwołaj się do wyjaśnienia zawartego np. w „Słowniku poprawnej polszczyzny”.
  3. Prowadź dyskusję wg zagadnień i zgodnie z regulaminem (czas dyskusji ok. 35 min.).
  4. Po zakończeniu dyskusji poproś przynajmniej 3 osoby spośród publiczności o odczytanie zestawienia (materiał pomocniczy nr 2).
  5. Zgodnie z regulaminem przeprowadź głosowanie, który z polityków – Roman Dmowski czy Józef Piłsudski – zasługuje na miano męża stanu.


III. Zakończenie.
  1. Bez względu na wynik głosowania podkreśl wielkość obu polityków i ich rolę w walce o niepodległość naszego państwa, a także ich wpływ na ukształtowanie granic Polski oraz ustroju odrodzonego państwa polskiego.
  2. Na zakończenie lekcji w uzgodnieniu z sekretarzami oceń uczestników debaty, podliczając uzyskane przez nich punkty – każdy członek zespołu może uzyskać 27 punktów (trzy razy 9 punktów) (materiał pomocniczy nr 3) – które przelicz na oceny. Oceń również osoby zabierające głos spośród publiczności.
  3. Kończąc zajęcia, podsumuj zarówno przebieg, jak i zawartość merytoryczną dyskusji.

Lekcja według tego scenariusza została przeprowadzona przez autorkę w klasie IV w XI LO im. Mikołaja Reja w Warszawie.

Materiały pomocnicze:

Materiał pomocniczy nr 1: Regulamin obrad

  1. Obrady prowadzi nauczyciel.
  2. Obrady rejestruje trzech sekretarzy, którzy będą punktować zarówno merytoryczne przygotowanie, jak i sposób prezentacji i przedstawiania poglądów.
  3. Uczniowie niebiorący udziału w dyskusji sporządzą zestawienie dotyczące sukcesów i porażek Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego.
  4. Wystąpienia uczniów nie mogą być dłuższe niż 5 min.
  5. Głosu udziela przewodniczący.
  6. Głos udzielany jest na przemian każdemu z zespołów.
  7. Uczniowie stanowiący publiczność mają prawo zabierać głos i zadawać pytania.
  8. By zabrać głos, należy podnieść rękę.
  9. Po rozpoczęciu debaty uczniowie mogą bez ostrzeżenia otrzymać punkty ujemnie.
  10. Wszyscy uczestnicy debaty zadecydują w głosowaniu, czyje argumenty przy udzieleniu odpowiedzi na postawiony problem są bardziej przekonujące.


(do ściągnięcia w formacie .pdf)

Materiał pomocniczy nr 2: Arkusz porównawczy


(do ściągnięcia w formacie .pdf)

Materiał pomocniczy nr 3: Arkusz oceny


© Copyright 2026 Krystyna Janda. All rights reserved.