dziennik 2002-05-11 06:44:00

11 maja 2002, sobota, 06:44

Miry, Filipa, Franciszka, Ignacego, Jakuba – Wszystkiego dobrego.

Mira – nie wiedziałam, że jest takie imię, myślałam, że Mira to zdrobnienie od Mirosławy, i zawsze ono bardzo mi się podobało.

Filip, choć to piękne imię, w Polsce trochę ośmieszone i rzadko stosowane.

Za to Franek i Kuba to imiona ostatnio bardzo częste, i słusznie, bo to klasyczne, biblijne imiona i bardzo piękne.

Ignacy – to także imię mojego pradziadka, pochodzącego z Czech, nie znałam go, umarł dość młodo. Ignacy – tak też woła żartując, kiedy ma dobry humor, na swojego męża, jedna z moich przyjaciółek, a jej mąż to lubi.

Przepraszam, dziś będzie troszkę o badaniach prenatalnych, ponieważ coraz więcej kobiet po 35 roku życia decyduje się na dziecko, a prognozy mówią, że wiek matek będzie się jeszcze przesuwał dalej. Wiem, że wiele kobiet w Polsce albo nie wie o badaniach prenatalnych, bo nie są informowane przez swoich lekarzy prowadzących, albo ma utrudniony do nich dostęp.

(Pisząc, korzystam z danych zamieszczonych w Biuletynie Federacji na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny, który z kolei opierał się na badaniach prof. Jacka Zaręby)

Kobiety od 35 roku życia automatycznie znajdują się w grupie tzw. „podwyższonego ryzyka i zalecane jest im robienie tych badań. Mogą uzyskać na nie skierowanie od swoich lekarzy prowadzących, a kiedy lekarz odmawia, powinna domagać się tej odmowy na piśmie, z datą, pieczątką i podpisem, a wtedy takie zaświadczenie, taka odmowa uprawni ją do wykonania tych badań w klinice na równi ze skierowaniem od lekarza. 

W Polsce w roku 2000 urodziło się 380.000 dzieci, z czego 35.000 z nich urodziły kobiety po 35 roku życia. W tym samym roku inwazyjnych badań prenatalnych wykonano w Polsce zaledwie 1600, czyli tylko 4,5 procent kobiet ze wskazaniami do diagnostyki wykonało takie badania. W Czechach na przykład już przed kilku laty wykonywało się takich badań około 10.000 rocznie.

Jeśli chodzi o prawo, dostęp do badań jest w zapisie ustawy z roku 1996:  „Organy administracji rządowej oraz samorządu terytorialnego, w zakresie swoich kompetencji określonych w przepisach szczególnych, są zobowiązane zapewnić swobodny dostęp do informacji i badań prenatalnych, szczególnie wtedy, gdy istnieje podwyższone ryzyko bądź podejrzenie wystąpienia wady genetycznej lub rozwojowej płodu albo nieuleczalnej choroby zagrażającej życiu płodu„.

Lista wskazań prenatalnych.

Badania nieinwazyjne – są wskazane dla wszystkich kobiet ciężarnych, niezależnie od wieku, liczby ciąż i występowania w rodzinie chorób genetycznych. (Ultrasonografia i test potrójny).

Ultrasonografia – tzw. genetyczna, czyli ocena płodu pod kątem cech, które mogą sugerować, iż płód znajduje się w grupie podwyższonego ryzyka, np. pogrubienie skóry w okolicy karku w 12 tygodniu ciąży, przepuklina pępkowa, która nie zanikła po 11 tygodniu ciąży, odbiegająca od normy długość kości udowej. Badanie to także pozwala na dokładne określenie zaawansowania ciąży.

Test Potrójny – to badanie przesiewowe określające poziom 2 hormonów i alfa-fetoproteiny w surowicy matki. Pozwala ono wykazać zwiększone ryzyko wystąpienia zespołu Downa, Edwardsa oraz otwarte wady cewy nerwowej (rozszczep kręgosłupa i bezmózgowie). Wykonuje się je w II trymestrze ciąży, między 15 a 17 tygodniem. Należy pamiętać, że jest to badanie przesiewowe (wykonywane w celu określenia ryzyka) a nie badanie diagnostyczne.
DIAGNOSTYKA PRENATALNA

Badania inwazyjne – wykonuje się kobietom z grup ryzyka, a więc tym, które miały w rodzinie przypadki urodzenia dzieci z chorobami genetycznymi, kobietom z nieprawidłowym wynikiem testu potrójnego (przed 35 rokiem życia) a także kobietom, które zdecydowały się na zajście w ciążę po 35 roku życia (zagrożenie 1:300 lub większe u kobiety 35-letniej, 1:25 u kobiety 45-letniej).

Biopsja kosmówki – przeprowadza się we wczesnym okresie ciąży (9-12 tydzień). Ryzyko poronienia związane z wykonaniem biopsji wynosi ok. 1 proc.
Amniopunkcja – przezbrzuszne pobranie płynu owodniowego cienką igłą. Zawarte w nim komórki są oceniane pod kątem obecności wad chromosomalnych. Może być wykonywana od 12-15 tygodnia ciąży. Dzięki niej można wykryć wiele wrodzonych defektów metabolicznych (związanych ze znacznym stopniem upośledzenia umysłowego, dużym stopniem niesprawności lub prowadzących do śmierci we wczesnym dzieciństwie wad rozwojowych cewy nerwowej). Ryzyko zabiegu nie przekracza 0,5 proc. Wskazaniem do wykonania zabiegu jest przekroczenie 35 roku życia, nieprawidłowy wynik USG płodu, nieprawidłowy wynik badania surowicy krwi matki, poronienie lub urodzenie dziecka z wadami w przeszłości, wystąpienie w najbliższej rodzinie wad wrodzonych.

Badanie krwi płodu –  Pobranie krwi pępowinowej (przezbrzuszne). Badanie USG służy do wyboru miejsca pobrania. Krwawienie z miejsca nakłucia jest głównym ryzykiem zabiegu. Dzięki badaniu można zdiagnozować aberracje chromosomowe, niektóre choroby metaboliczne i inne.

Komisja Europejska zaleca w wypadku nieprawidłowego wyniku badań, by decyzja, czy kontynuować czy przerwać ciążę, należała wyłącznie do kobiety czy pary. A wskazania do przeprowadzenia badań prenatalnych powinny mieć charakter wyłącznie medyczny.

Tak więc, diagnostyka prenatalna to możliwość rozpoznania choroby w okresie ciąży na tyle wczesnym, by zapewnić urodzenie dziecka w optymalnych warunkach z odpowiednią opieką medyczną (np. by dziecko ze stwierdzoną w badaniach operacyjną wadą serca znalazło się od razu pod opieką kardiologa).

Piszę o tym, ponieważ urodziłam dwoje zdrowych, wspaniałych dzieci, po 35 roku życia. Adaś urodził się, kiedy miałam 38 lat, a Jędrek, kiedy miałam prawie 40. Podczas obu ciąż przeprowadziłam badania prenatalne.

Mam jeszcze dla Was zdjęcie z zapytaniem, jak Wam się to podoba. Mnie głównie się podoba sandwiczeria. A jest takie słowo kanapka, ale rozumiem, że jest nudne.

  Miłej soboty.